AI for Health Emergencies: Foundations, Ethics and Responsible Use

Etkinlik tarihi: 7 Ekim 2026
Etkinlik türü: Uluslararası Kapasite Geliştirme Eğitimi
Proje: MEDAIGENCY – Krizlerde Akdeniz Sağlığı: Dayanıklılık için Yapay Zekâ
Program: Interreg NEXT MED
Katılımcı ülkeler: Lübnan, İtalya, Filistin ve Türkiye
Eğitim formatı: Hibrit (yüz yüze ve çevrim içi)
Türkiye eğitim merkezi: İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi (İKÇÜ), VIP Toplantı Salonu
Eğitim dili: İngilizce (canlı çeviri altyazısı desteğiyle)
Katılımcı sayısı: Yaklaşık 100

Eğitim Hakkında

Avrupa Birliği tarafından Interreg NEXT MED Programı kapsamında eş finansman sağlanan MEDAIGENCY Projesi çerçevesinde, 7 Ekim 2026 tarihinde “Sağlık Acil Durumlarında Yapay Zekâ: Temeller, Etik ve Sorumlu Kullanım” başlıklı uluslararası kapasite geliştirme eğitimi gerçekleştirildi.

Eğitim, sağlık acil durumları ve afet yönetiminde yapay zekâ teknolojilerinin kullanımına ilişkin temel bilgi ve farkındalığın geliştirilmesini, bu teknolojilerin sunduğu fırsatların ve taşıdığı risklerin değerlendirilmesini ve etik, güvenilir ve sorumlu kullanım yaklaşımlarının yaygınlaştırılmasını amaçladı.

Program, Lübnan, İtalya, Filistin ve Türkiye'de yüz yüze katılım merkezleri ile çevrim içi bağlantıları bir araya getiren hibrit formatta düzenlendi. Yaklaşık 100 katılımcının yer aldığı eğitim, farklı Akdeniz ülkelerinden sağlık ve afet yönetimi paydaşlarının ortak bir öğrenme ortamında buluşmasını sağladı.

Türkiye'deki yüz yüze oturumlar, MEDAIGENCY proje ortağı İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi'nin VIP Toplantı Salonu'nda gerçekleştirildi.

Eğitimin Amaçları

Eğitim kapsamında katılımcıların;

• Yapay zekânın temel kavramlarını, çalışma prensiplerini ve farklı sistem türlerini tanımaları,

• Sağlık acil durumları ve afet yönetiminde yapay zekânın potansiyel kullanım alanlarını ve sınırlılıklarını değerlendirmeleri,

• Yapay zekâ teknolojilerinin uygun ve uygun olmayan kullanım durumlarını ayırt edebilmeleri,

• Yapay zekâ çıktılarının güvenilirliğini, doğrulanabilirliğini ve insan denetiminin önemini kavramaları,

• Algoritmik önyargı, adalet, veri güvenliği, mahremiyet ve hesap verebilirlik gibi etik riskleri tanımaları,

• Kritik karar süreçlerinde etik ve sorumlu yapay zekâ kullanımına yönelik değerlendirme yaklaşımlarını geliştirmeleri

hedeflendi.

Eğitim İçeriği

Eğitim programı, yapay zekâ teknolojilerine ilişkin temel bilgilerden başlayarak afet ve sağlık acil durumlarındaki uygulama olanaklarına, etik değerlendirmelere ve senaryo temelli çalışmalara uzanan bir içerikle gerçekleştirildi.

Yapay Zekânın Temelleri ve Kullanım Alanları

Bu bölümde yapay zekânın temel kavramları, farklı yapay zekâ sistemlerinin işleyişi ve sağlık acil durumlarında sağlayabileceği katkılar ele alındı.

Afetlere hazırlık, bilgi yönetimi, karar destek süreçleri, kaynakların değerlendirilmesi ve kurumlar arası koordinasyon gibi alanlarda yapay zekâ teknolojilerinin potansiyeli üzerinde duruldu.

Ayrıca yapay zekâ çıktılarının her koşulda doğru veya güvenilir olmayabileceği, bu nedenle kritik sağlık ve afet yönetimi kararlarında insan gözetiminin ve bağımsız doğrulamanın önem taşıdığı vurgulandı.

Etik, Güvenlik ve Sorumlu Kullanım

Eğitimin ikinci temel odağını, yapay zekâ sistemlerinin kullanımından kaynaklanabilecek etik, hukuki ve operasyonel riskler oluşturdu.

Bu kapsamda kişisel verilerin korunması, hasta mahremiyeti, algoritmik önyargı, adil hizmet sunumu, şeffaflık, hesap verebilirlik ve dezavantajlı toplulukların ihtiyaçlarının gözetilmesi konuları değerlendirildi.

Katılımcılar, yapay zekâ sistemlerinin sağlık acil durumlarında kullanılmasına ilişkin kararların yalnızca teknolojik performansa değil; güvenlik, etik uygunluk, kurumsal sorumluluk ve insan hakları ilkelerine de dayanması gerektiğini tartıştı.

Uygulamalı Senaryo Çalışmaları

Programın uygulamalı bölümünde, katılımcıların teorik bilgilerini olası kriz durumları üzerinden değerlendirmelerini sağlamak amacıyla üç senaryo ele alındı.

Senaryo 1 – Yapay Zekâ Halüsinasyonu (AI Hallucination)

Yapay zekâ sistemlerinin gerçeğe aykırı, hatalı veya yanıltıcı bilgiler üretmesi durumunda ortaya çıkabilecek riskler değerlendirildi. Özellikle doğrulanmamış bilgilerin sağlık acil durumlarında alınan kararları nasıl etkileyebileceği ve bu risklerin insan denetimiyle nasıl yönetilebileceği tartışıldı.

Senaryo 2 – Hasta Verilerinin Sızdırılması (Patient Data Leak)

Bu senaryoda, yapay zekâ destekli sistemlerde hasta bilgilerinin güvenliği, kişisel verilerin korunması ve olası veri ihlallerinin sonuçları ele alındı. Kurumların veri güvenliğine ilişkin sorumlulukları, hasta mahremiyetinin korunması ve ihlal durumlarında uygulanabilecek müdahale yaklaşımları değerlendirildi.

Senaryo 3 – Elektrik Kesintisi (Power Outage)

Afet veya sağlık acil durumu sırasında elektrik kesintisi nedeniyle dijital sistemlerin kullanılamaması durumunda ortaya çıkabilecek operasyonel güçlükler incelendi. Kritik hizmetlerin sürekliliği, alternatif çalışma yöntemleri, insan müdahalesi ve teknolojik sistemlere bağımlılığın yönetilmesi üzerinde duruldu.

Senaryo çalışmaları, katılımcıların yapay zekâ teknolojilerinin yalnızca faydalarını değil, uygulamada karşılaşılabilecek riskleri de değerlendirmelerine ve farklı koşullarda sorumlu karar verme yaklaşımlarını tartışmalarına olanak sağladı.

Hedef Kitle ve Uluslararası Katılım

Eğitim; sağlık profesyonelleri, acil müdahale ekipleri, afet yönetimi çalışanları, kamu kurumu temsilcileri, politika yapıcılar, insani yardım kuruluşları, akademisyenler, sivil toplum ve toplum temelli kuruluşların temsilcilerine yönelik düzenlendi.

Lübnan, İtalya, Filistin ve Türkiye'den yaklaşık 100 kişinin katıldığı program, uluslararası bilgi ve deneyim paylaşımını destekledi. Eğitim İngilizce olarak yürütüldü ve canlı çeviri altyazısı kullanılarak farklı ülkelerden katılımcıların programı takip etmesi kolaylaştırıldı.

Türkiye'deki Katılım

İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi'nde gerçekleştirilen yüz yüze eğitimde, farklı kamu kurumları ve akademik birimlerden temsilciler yer aldı.

Katılımcılar arasında İzmir İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü (AFAD) temsilcileri Dilek Nuriye Şenol ve Bahtiyar Çetin, Prof. Dr. Gürkan Ersoy, İzmir İl Sağlık Müdürlüğünü temsilen CAREMED Proje ekibinden Uzm. Dr. Pelin Mutlu, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Halk Sağlığı Hemşireliği Anabilim Dalından Dr. Öğr. Üyesi Feyza Dereli ve İlk ve Acil Yardım Programından Dr. Öğr. Üyesi Mukadder Tortumlu da yer aldı.

Farklı kurumsal ve mesleki geçmişlerden katılımcıların bir araya gelmesi, yapay zekâ teknolojilerinin sağlık ve afet yönetimi alanlarında disiplinler arası bir bakış açısıyla ele alınmasını destekledi.

Türkiye Eğitim Organizasyonu

Türkiye'deki yüz yüze eğitim, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ve MEDAIGENCY Türkiye Proje Koordinatörü Prof. Dr. Melih Kaan Sözmen'in koordinasyonunda gerçekleştirildi.

Organizasyon ve eğitim hazırlıklarında, Halk Sağlığı Uzmanı Uzm. Dr. Ilgın Timarcı Becerik, İKÇÜ Halk Sağlığı Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi Dr. Ali Ulvi Dermenci, İKÇÜ Biyomedikal Mühendisliği Bölümünden Dr. Mehmet Akif Özdemir ve Dr. Onan Güren ile Interreg Volunteer Youth (IVY – Interreg Genç Gönüllüleri) girişimi kapsamında projeye destek veren gönüllü Ece Minel Bursalı görev aldı.

Türkiye ekibi tarafından yerel paydaşlarla iletişim, eğitim hazırlıkları, katılımcı koordinasyonu ve yüz yüze organizasyon süreçleri yürütüldü.

MEDAIGENCY Projesine Katkısı

MEDAIGENCY Projesi, yapay zekâ teknolojilerinden yararlanarak afet ve sağlık acil durumlarında hazırlık ve müdahale kapasitesini artırmayı, kurumlar arası koordinasyonu güçlendirmeyi ve sağlık sistemlerinin dayanıklılığını geliştirmeyi hedeflemektedir.

Proje kapsamında teknolojik çözümlerin geliştirilmesinin yanı sıra, bu çözümleri kullanacak kurumların ve profesyonellerin bilgi ve becerilerinin güçlendirilmesi de önemli bir faaliyet alanını oluşturmaktadır.

7 Ekim 2026 tarihinde gerçekleştirilen kapasite geliştirme eğitimi, MEDAIGENCY'nin uluslararası eğitim faaliyetlerinden biri olarak tamamlandı. Eğitim kapsamında ele alınan konular ve senaryo çalışmaları, sağlık acil durumlarında yapay zekânın etik, güvenli ve sorumlu kullanımına yönelik ortak bir anlayışın geliştirilmesine katkı sağladı.